Simdi asil hesaplamanin nasil yapildigina bakalim

Bir sayfanin hesaplanmasi icin, var olan PageRank’i (eger varsa) komple olarak terk edlilir ve yeni hesaplama o sayfanin tamamen iceri yonelik linleri tarafindan yapilan oylamalara dayanarak hesaplanir.

Denklem bir sayfanin PageRank’ine nasil ulasildigini acikca gostermektedir. Fakat hemen acik olarak belirli olmiyan denklemin 1 defa hesaplama ile calisamiyacagidir. 2 sayfamiz oldugunu farzedelim. A ve B, bir birine linkli ama ikisinde de herhangi baska bir link yok. Olan sudur:

Adim 1: A sayfasinin PageRank degerini iceri yonelik link degeri  ile hesapla:
A sayfasi nin simdi yeni PageRank degeri var. Hesaplama, B sayfasindaki A sayfasina yoneltilmis linkin degerini kullandi. Ama  B sayfasinda da iceri yonelik (A sayfasindan) link var fakat onun yeni PageRank degeri henuz belirlenmedi. Dolayisiyla A’sayfasinin yeni PageRank degeri yanlis verilerle hesaplanmis olup yanlistir.

Adim 2: B sayfasinin PageRank degerini iceri yonelik link degeri  ile hesapla:
B sayfasinin simdi yeni PageRank degeri var, fakat bu dogru olamaz. Cunku hesaplama da A sayfasindaki iceri yonelik linkin degeri kullanildi ve yanlistir..Bu 22 yi yakalama durumu (bizde kopegin kuyrugunu yakalama durumu gibi :) ) A sayfasinin PageRankini, B sayfasinin PageRankini bilmeden bulamayiz, ve B sayfasinin PageRankini, A sayfasinin PageRankini bilmeden bulamayiz.

Simdi iki sayfada yeni hesaplanmis PageRank degerlerine sahip oldugu icin dogru degere ulasmak icin tekrar hesaplama yapamazmiyiz? Hayir. Biz yeni degerleri kullanarak yeniden hesaplama yapabiliriz ve sonuclar daha yanlissiz cikabilir fakat her zaman yanlis degerleri kullanacagimiz icin sonuclar gene yanlis olacaktir.

Bu problem, hesaplamalari cok defa tekrarlamak ile cozulebilinir. Her seferinde biraz daha yanlissiz degerlere yaklasilir. gercek olarak tum dogruluk hic bir zamana elde edilemez cunku hesaplamalar her zaman yanlis olan degerlere dayanarak yapilmaktadir. 40 ile 50 tekrarlama fazla  degisiklik yapmiyacagi icin yeterli sayilabilir. Bu Google’in her guncellemede yaptigi seydir ve onun icin guncellemeleri uzun vakit alir.Â

Akilda tutulmasi gereken bir sey de hesaplamalardan aldigimiz sonuclar oranlardir. Rakkamlar sonradan bir olceke karsi (sadece Google tarafindan biliniyor) karsilastirilip hakiki PageRank e erisililiyor. Genede biz hesaplari PageRank i site nin diger sayfalarina yonlendirmek icin kullanabiliriz. Bazi sayfalar diger sayfalara oranla daha fazla PageRank alabilir.

NOT:  Ayni denklemi kullanan bazi PageRank aciklamalari ile karsilasabilirsiniz. Fakat sonuc olarak her tekrarlama, sayfanin olan PageRank ine eklenmektedir. Yeni deger + sayfanin PageRanki sonradan diger sayfalar ile paylasilmaktadir. Bu aciklamalar assagidaki sebeplerden yanlistir:
1. Ayni denklemi kullanip sonradan degistirirler.

PR(A) = (1-d) + d(……) to PR(A) = PR(A) + (1-d) + d(……) Bu dogru degildir ve luzumsuzdur.

2. Biz linkleri nasil organize edip, bazi sayfalarin digerlerine gore daha fazla orantida PageRank almasinin saglanmasina bakacagiz. Bir sayfanin PageRank ine tekrarlamalari eklemek denklemdekinden degisik orantilar verir. Toplama veya ekleme denklemin parcasi olmadigi icin sonuclar yanlis ve orantilarda dogru degildir.

Yayinlanan denkleme gore hesaplanan sayfa  her tekrarlamada sifirdan baslar. Sadece iceri yonelik linklerine dayanir.  “Var olan PageRank” in ustune ekleme fikri bunu yapmiyor ve sonuclari zorunlu olarak yanlistir!

Ic linkleme

Gercek: Bir websitesi nin maximum (maksimal) miktarda PageRank i var ve ic linklemeler ile butun sayfalari arasinda dagitilmistir.

Bir sitenin maximum (maksimal) PageRank’i o sitenin sayfa sayisina esittir. Maximum, diger sitelerden iceriye yonlendirilmis linkler ile artar, ve o siteden diger sitelere yonlendirilmis linkler ile azalir.  Biz burda bir sitenin butun PageRank’i hakkinda konusuyoruz, sitede olan bir sayfanin PageRanki ni degil. Benim osylediklerimi kabul etmek zorunda degilsin. Ayni sonuca kalem, kagit ve denklemi kullanarak sende varabilirsin.

Gercek:  Bir sitede maximum PageRank miktari, o sitede sayfalar arttikca artar.Bir sitede ne kadar cok sayfa varsa, PageRank i de o kadar fazladir. Tekrar, kalem, kagit ve denklemi kullanarak bu sonuca ulasabilirsin.  Burda aklinda tutacagin sey , sayilan sayfalar Google’in bildigi sayfalardir!

Gercek: Duzensiz linklemeler ile bir sitenin maximum PageRank’ine ulasmakta basarisiz olunabilinir fakat onu gecmek mumkun degildir. 

Duzensiz ic linklemeler bir sitenin maximuma erismesine engel olabilir fakat hic bir ic link yapisi maximumun artmasina sebep olamaz.  Maximumu arttirmanin tek yolu ya daha cok iceriye yonlendirilmis linkler yapmak ve/veya sitedeki sayfa sayisini arttirmaktir.
Â

DIKKAT: Bir sitenin PageRank’ini arttirmak icin yeni sayfalarin eklenmesini tavsiye ettigim halde bazi eklenmemesi lazim gelen sayfalar vardir. Bu sayfalar birbirinin benzeri veya yakin benzerligi olmamalidir. Busayfalar cookie-cutters olarak tanimlanan sayfalardir.  Google bu sayfalari SPAM olarak kabul eder ve sayfanin veya sitenin penalti almasina sebep olabilecek alarmi harekete gecirebilirler.  Iyi icerikli sayfalarin bulunmasi sarttir.

Tahir Dinç
Yazıyı Kaynak Göstererek Alabilirsiniz.